Almanya’da Türkiye’de alınmış mesleki veya akademik bir eğitimin Almanya’da tanınması (denklik) amacıyla Almanya’ya gitmek isteyen kişiler için, durumlarına göre farklı vize ve oturum seçenekleri bulunmaktadır. Özellikle Almanya’daki yetkili kurum tarafından yapılan denklik değerlendirmesinde eksik mesleki bilgi veya becerilerin tamamlanması, uyum eğitimi, mesleki kurs veya sınava hazırlık gerekiyorsa, §16d AufenthG kapsamında yabancı mesleki yeterliliklerin tanınması amacıyla vize gündeme gelebilir.
Bu vize, üniversitede normal bir lisans veya yüksek lisans eğitimi almak için kullanılan klasik öğrenci vizesi değildir. Temel amaç, Türkiye'deki mesleki yeterliliğin Almanya'da tam olarak tanınabilmesi için gerekli olan denklik ve tamamlayıcı eğitim sürecini Almanya’da gerçekleştirmektir.
➤ Almanya denklik vizesi kimler içindir?
Türkiye’de mesleki eğitim veya meslek diploması bulunan ve Almanya’da bu mesleği icra etmek isteyen kişiler için kullanılabilir.
Özellikle Almanya’daki yetkili denklik kurumu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda tam denklik yerine kısmi denklik verilmiş ve eksik olan teorik veya pratik yeterliliklerin Almanya’da tamamlanmasına karar verilmişse bu vize türü gündeme gelir.
Örneğin;
Hemşirelik
Fizyoterapi
Elektrikçilik
Mekatronik
Teknik meslekler
Bazı sağlık meslekleri
Ustalık ve mesleki eğitim gerektiren meslekler
gibi alanlarda denklik sonucunda eksiklik tespit edilmesi halinde Almanya’da tamamlayıcı eğitim veya uygulama yapılabilir. Düzenlenmiş mesleklerde ayrıca mesleği icra edebilmek için ilgili meslek kurumunun belirlediği şartların yerine getirilmesi gerekir.
➤ Denklik başvurusu yapmadan bu vize alınabilir mi?
§16d kapsamında denklik amacıyla tamamlayıcı eğitim vizesinde temel olarak Almanya’daki yetkili kurumdan, yabancı mesleki yeterliliğin tam olarak tanınmadığını ve hangi eksikliklerin tamamlanması gerektiğini gösteren bir Anerkennungsbescheid bulunması gerekir. Ayrıca bu eksiklikleri giderecek uygun bir Qualifizierungsmaßnahme için kayıt veya kabul belgesi gerekir.
Dolayısıyla yalnızca “Almanya’da diplomama denklik almak istiyorum” demek tek başına bu vize için yeterli değildir.
➤ Almanya’da hangi eğitimler yapılabilir?
Denklik kararında belirtilen eksikliklere bağlı olarak;
Mesleki tamamlayıcı eğitim
Mesleki kurs
İşletmede uygulamalı eğitim
Hazırlık kursu
Mesleğe yönelik Almanca eğitimi
Sınava hazırlık
teorik veya pratik yeterliliklerin tamamlanması gibi faaliyetler gerçekleştirilebilir.
➤ Almanca dil şartı var mı?
§16d kapsamındaki denklik vizesinde genel olarak en az A2 seviyesinde Almanca bilgisi gösterilmesi beklenmektedir. Ancak yapılacak tamamlayıcı eğitim veya mesleğin kendisi daha yüksek Almanca seviyesi gerektiriyorsa daha yüksek bir dil seviyesi istenebilir.
Bu nedenle örneğin sağlık sektöründe çalışmak isteyen bir kişinin yalnızca vizedeki genel dil seviyesine bakarak hareket etmemesi gerekir; mesleki denklik ve mesleği icra şartlarında ayrıca daha yüksek Almanca şartları bulunabilir.
➤ Almanya’da ne kadar süre kalınabilir?
Denklik amacıyla verilen oturum izni kural olarak 24 aya kadar verilebilir. Bazı durumlarda, örneğin sınavın tekrar edilmesi veya belgenin düzenlenmesinin gecikmesi gibi nedenlerle 12 aya kadar daha uzatma mümkün olabilir.
➤ Denklik eğitimi sırasında çalışabilir miyim?
Evet. §16d kapsamındaki düzenlemeye göre denklik süreci devam ederken, tamamlayıcı eğitimden bağımsız bir işte haftada 20 saate kadar çalışma imkânı bulunabilir.
Yapılan iş doğrudan denklik alınmak istenen meslek alanıyla bağlantılıysa, ilgili şartlar kapsamında daha geniş çalışma imkânı da bulunabilir.
➤ Denklik tamamlandıktan sonra ne olur?
Denklik tamamlandıktan sonra kişinin durumuna göre Almanya’da mesleki çalışma amacıyla oturum gibi başka bir oturum türüne geçiş mümkün olabilir. Almanya'nın resmî portalı, başarılı yeterlilik değerlendirmesinden sonra çalışma veya iş arama amacıyla farklı oturum seçeneklerinin kullanılabileceğini belirtiyor.
➤ Denklik için Almanya’ya gitmenin başka bir yolu var mı?
Evet. Anerkennungspartnerschaft (Denklik Ortaklığı) adı verilen §16d Abs. 3 seçeneğinde, belirli şartları sağlayan kişi Almanya’ya girdikten sonra işvereninin desteğiyle denklik sürecini Almanya’da sürdürebilir ve aynı zamanda çalışabilir. Bu, klasik “önce denklik sonucunu al, sonra Almanya’ya git” modelinden farklıdır.
➤ Üniversite diploması için denklik ile mesleki denklik aynı şey mi?
Hayır. Almanya’da üniversite diplomasının akademik değerlendirilmesi ile bir mesleği Almanya’da icra edebilmek için gereken mesleki tanıma/denklik işlemi farklı süreçler olabilir.
Örneğin akademik diploma açısından ZAB tarafından verilen değerlendirme veya anabin kayıtları önem taşıyabilir. Mesleki denklik konusunda ise mesleğe ve eyalete göre ilgili Anerkennungsstelle yetkilidir.
➤ Denklik vizesinde 2026 yılı geçim şartı nedir?
2026 yılı için okul temelli bir tamamlayıcı eğitim veya dil kursu gibi durumlarda geçim masraflarının karşılanması için genel olarak aylık 1.091 € net tutarında maddi imkân gösterilmesi gerekebilir. Bu, bloke hesap veya uygun bir Verpflichtungserklärung ile kanıtlanabilir.
İşletme temelli bir yeterlilik sürecinde ise geçim şartı ücret üzerinden de karşılanabilir; resmî portal 2026 için en az 1.200 € brüt veya 941 € net aylık ücret seviyesini belirtiyor.
➤ Denklik için sınav amacıyla Almanya’ya gidilebilir mi?
Bazı durumlarda evet. Denklik işlemi kapsamında belirli bir sınava girilmesi gerekiyorsa §16d kapsamındaki farklı düzenlemeler uygulanabilir.
Ayrıca denklik işleminin belgelerin eksikliği gibi nedenlerle normal şekilde tamamlanamadığı ve Almanya’da Qualifikationsanalyse (yeterlilik analizi) yapılmasının gerekli olduğu özel durumlarda da ayrı bir vize seçeneği vardır. Bu vize en fazla 6 ay için verilebilir ve genellikle en az A2 Almanca ile 2026 yılında aylık 1.091 € geçim kaynağı gösterilmesi gerekir.
➤ Almanya Denklik İçin Eğitim Vizesi ile normal öğrenci vizesi arasındaki fark
Denklik için eğitim vizesi: Türkiye’deki mesleki yeterliliğin Almanya’da tanınması için eksik eğitim, uygulama, sınav veya mesleki Almanca gibi şartların tamamlanması amaçlanır.
Öğrenci vizesi: Almanya’daki bir üniversite, yüksekokul veya başka bir eğitim programında akademik eğitim almak amacıyla kullanılır.
Bu nedenle kişinin elindeki diploma, meslek, denklik kararı ve Almanya’da yapacağı eğitim incelenmeden doğrudan “öğrenci vizesi” denilmesi doğru değildir.
Önemli: Almanya’da denklik sürecinde ilk yapılması gerekenlerden biri, kişinin mesleği için hangi Alman kurumunun yetkili olduğunu ve hangi belgelerin gerektiğini belirlemektir. Yetkili kurum ve süreç mesleğe göre değişmektedir.
0 Yorumlar