Estonya Startup Vizesi (Startup Visa), Avrupa Birliği dışındaki ülkelerin vatandaşlarının, yenilikçi ve küresel ölçekte büyüme potansiyeline sahip bir startup kurmak veya mevcut startup'ını Estonya'da geliştirmek amacıyla ülkeye gelmesine imkân sağlayan girişimci vizesidir. Türk vatandaşları da gerekli şartları karşılamaları halinde başvurabilir. Bu vize, klasik anlamda yalnızca Estonya'da şirket kurup faaliyet göstermeye yönelik bir girişimcilik vizesi değildir; başvuru sahibinin iş fikrinin teknoloji tabanlı, yenilikçi, tekrarlanabilir ve ölçeklenebilir olması ve küresel büyüme potansiyeli taşıması beklenir. Startup'ın uygunluğu Estonian Startup Committee tarafından değerlendirilir ve olumlu karar alınması halinde başvuru sahibine vize veya girişimcilik temelli geçici oturum izni sürecinde kullanılacak bir doğrulama kodu verilir.
Estonya Startup Vizesi başvuru şartları
AB dışı ülke vatandaşı olmak
Startup Visa esas olarak Avrupa Birliği dışından Estonya'ya gelmek isteyen girişimciler için oluşturulmuştur. Türk vatandaşları AB dışı ülke vatandaşı oldukları için bu kapsamda başvuru yapabilir.
Yenilikçi bir startup fikrine sahip olmak
Startup'ın sıradan bir işletme olması yeterli değildir. Estonya'nın resmi Startup Estonia programına göre startup'ın teknoloji tabanlı, yenilikçi ve ölçeklenebilir bir iş modeli geliştirmesi beklenir.
İş modelinin yalnızca yerel pazara hizmet veren geleneksel bir işletme olması, Startup Visa kapsamına girmeyebilir. Örneğin klasik bir restoran, küçük ölçekli yerel işletme veya tek kişinin hizmet verdiği geleneksel danışmanlık faaliyeti startup kriterlerini karşılamayabilir.
Küresel büyüme potansiyeli
Startup'ın Estonya sınırlarını aşabilecek ve uluslararası pazarlarda büyüyebilecek bir iş modeline sahip olması beklenir. Startup Estonia, başvuruları değerlendirirken ürünün veya hizmetin küresel ölçekte büyüme potansiyelini özellikle dikkate almaktadır.
Ölçeklenebilir bir iş modeli
Startup'ın kullanıcı veya müşteri sayısı arttıkça aynı oranda fiziksel kaynak ve personel gerektirmeden büyüyebilmesi önemlidir. Bu nedenle teknoloji, yazılım, yapay zekâ, fintech, sağlık teknolojileri, SaaS ve benzeri ölçeklenebilir modeller Startup Visa'nın hedeflediği girişim profiline daha yakındır.
Ancak belirli bir sektör listesiyle sınırlı değildir; esas değerlendirme iş modelinin yenilikçi, tekrarlanabilir ve yüksek büyüme potansiyeline sahip olup olmadığı üzerinden yapılır.
Startup Committee onayı
Estonya Startup Vizesinin en önemli aşamalarından biri Startup Committee değerlendirmesidir.
Başvuru sahibi öncelikle startup'ını komiteye tanıtır. İş fikri, ürün, teknoloji, pazar, iş modeli, büyüme potansiyeli ve şirketin gelişim aşaması gibi bilgiler değerlendirilir.
Startup Committee başvuruyu inceleyerek startup'ın Estonya'nın resmi startup tanımına uyup uymadığına karar verir. Startup Estonia'nın güncel bilgilerine göre değerlendirme 10 iş günü içerisinde sonuçlandırılabilir. Olumlu karar verilirse başvuru sahibine bir verification letter ve benzersiz başvuru kodu gönderilir.
Startup'ı önceden Estonya'da kurmak gerekiyor mu?
Startup Visa başvurusu için önceden Estonya'da şirket kurmak zorunlu değildir.
Startup Estonia'nın resmi açıklamasına göre girişimci, startup vizesine başvururken henüz Estonya'da kayıtlı bir şirkete sahip olmayabilir. Ancak daha sonra girişimcilik amacıyla geçici oturum izni almak isteyen kişinin Estonya'da şirket kurması gerekir.
Bu nedenle süreç genel olarak:
Startup fikri → Startup Committee başvurusu → olumlu startup kararı → Startup Visa → Estonya'ya giriş → Estonya şirketinin kurulması → gerekiyorsa girişimcilik amaçlı geçici oturum izni
şeklinde ilerleyebilir.
Minimum para şartı
Startup Visa başvurusunda girişimcinin Estonya'daki yaşam masraflarını karşılayabilecek yeterli maddi kaynağa sahip olduğunu göstermesi gerekir.
Güncel resmi Startup Estonia bilgisinde minimum miktar aylık €800 olarak belirtilmektedir. Örneğin 12 aylık bir kalış planlanıyorsa temel hesaplama €9.600 seviyesindedir.
Bu miktar startup'a yapılması gereken yatırım tutarı değildir. Kişinin kendi geçimini sağlayabilmesi için göstermesi gereken maddi yeterliliktir.
Büyük yatırım yapma zorunluluğu var mı?
Startup Visa için genel €65.000 yatırım şartı uygulanmaz.
Startup Estonia'nın resmi açıklamasına göre normal girişimcilik amaçlı oturum izninde bulunan genel €65.000 yatırım şartı, startup olarak kabul edilen şirketler için uygulanmamaktadır.
Bu nedenle Startup Visa ile Estonya'ya gitmek isteyen bir girişimcinin sırf vize alabilmek için şirkete €65.000 sermaye yatırması gerektiği şeklindeki bilgiler güncel startup düzenlemesini yansıtmaz.
Startup'ın mevcut olması gerekiyor mu?
Hayır. Startup Visa hem startup kurmak isteyen girişimciler hem de mevcut startup'ını Estonya'ya taşıyıp geliştirmek isteyen kişiler için kullanılabilir.
Ancak yalnızca bir fikir sunmak yerine, iş modelinin uygulanabilirliğini destekleyen bilgiler sunmak başvuruyu güçlendirebilir. Startup Estonia'nın değerlendirme sisteminde girişimin idea stage, MVP/seed, growth/users, product-market fit veya scaling gibi gelişim aşamaları dikkate alınmaktadır.
Gerekli temel belgeler
Startup Visa başvurusunda durumunuza göre temel olarak:
Geçerli pasaport
Online vize başvuru formu
Startup Committee olumlu değerlendirme/doğrulama yazısı
Başvuru kodu
35 × 45 mm biyometrik fotoğraf
Maddi yeterlilik belgesi
Estonya'daki konaklama belgesi
Seyahat rezervasyonu
Estonya veya Schengen bölgesinde geçerli sağlık sigortası
Devlet harcı ödeme belgesi
sunulması gerekir. Startup Visa için sağlık sigortasının tüm kalış dönemini kapsaması ve en az €30.000 teminat sağlaması gerektiği belirtilmektedir.
Startup Visa ücreti
Startup Committee tarafından yapılan startup değerlendirmesi için ayrıca devlet harcı alınmamaktadır.
Uzun süreli vize başvurusunun resmi devlet harcı ise Startup Estonia'nın güncel bilgilerinde €80 olarak belirtilmektedir.
Vize ne kadar süre veriliyor?
Startup amacıyla verilen uzun süreli ulusal vize en fazla 365 güne kadar verilebilir.
Startup Estonia'nın resmi açıklamasına göre bu vize 183 gün daha uzatılabilir. Dolayısıyla vize bakımından toplam kalış süresi, şartlara ve verilen vizenin süresine bağlı olarak daha uzun olabilir.
Bu vize bir Schengen kısa süreli vizesi değildir. Estonya Startup Visa, uzun süreli ulusal D tipi vize niteliğindedir. Bununla birlikte geçerli Estonya ulusal vizesiyle diğer Schengen ülkelerine kısa süreli seyahat kuralları çerçevesinde gidilebilir.
Estonya'da daha uzun süre kalmak
Startup'ını Estonya'da kurup geliştirmeye devam etmek isteyen girişimci, şartları karşılaması halinde girişimcilik amacıyla geçici oturum iznine başvurabilir.
Startup'lar için genel girişimcilik yatırım şartının uygulanmaması burada da önemli bir avantajdır. Startup Estonia'nın resmi bilgisine göre girişimcilik amaçlı geçici oturum izni 5 yıla kadar verilebilir.
Vize ile oturum izni aynı şey değildir. Vize geçici olarak Estonya'ya giriş ve kalış imkânı sağlarken, geçici oturum izni Estonya'da daha uzun süre ikamet etme hakkı sağlar.
Aile ile Estonya'ya gitmek
Startup Visa sahibi girişimcinin eşi ve çocukları da belirli şartlarla Estonya'ya gelebilir. Startup Estonia, eş ve çocukların startup vizesiyle giriş yapabilmesine ilişkin aile hükümlerinin bulunduğunu belirtmektedir.
Eşin çalışma hakkı da statüye göre değişebilir. Startup Visa ile gelen eşin geçici çalışması için işveren tarafından gerekli kısa süreli çalışma kaydının yapılması gerekebilir. Eş daha uzun süreli aile oturum izni aldığında ise Estonya'da çalışma hakkı bulunabilir.
Estonya'da şirket kurma
Startup Visa sahibi girişimci, startup'ını Estonya'da kurabilir. Estonya'nın dijital şirket altyapısı sayesinde şirket kuruluşu ve şirket yönetiminin önemli bölümleri elektronik ortamda gerçekleştirilebilir.
Ancak e-Residency ile Startup Visa aynı şey değildir. Estonya e-Residency, dijital kimlik ve şirket yönetimi imkânı sağlayan bir sistemdir; tek başına Estonya'da yaşama veya oturum hakkı vermez.
Türk vatandaşları için önemli nokta
Türk vatandaşının Estonya Startup Vizesi alabilmesi için sadece Estonya'da şirket kurması yeterli değildir. Başvurunun merkezinde startup'ın niteliği bulunur. İş fikrinin yenilikçi, teknoloji tabanlı, ölçeklenebilir, tekrarlanabilir ve küresel büyüme potansiyeline sahip olması ve Startup Committee tarafından kabul edilmesi gerekir. Ayrıca başvuru sahibinin Estonya'daki yaşam giderlerini karşılayabilecek aylık en az €800 maddi kaynağı göstermesi gerekir.
Önemli ayrım: Eğer amaç yalnızca Estonya'da bir şirket kurup Türkiye'den veya başka bir ülkeden şirketi uzaktan yönetmekse, e-Residency farklı bir seçenek olabilir; e-Residency tek başına Estonya'da yaşama hakkı sağlamaz. Estonya'ya taşınarak startup'ı fiilen geliştirmek isteyen kişi için ise Startup Visa ve devamında uygun oturum izni yolu değerlendirilir.
0 Yorumlar